W piątek, 20 marca br., obchodziliśmy kolejną, 56 już rocznicę powołania Uniwersytetu Gdańskiego. Z tej okazji odbyło się uroczyste posiedzenie Senatu UG. Aulę im. prof. Bogusława Krei w budynku przy ul. Wita Stwosza 55 wypełniło liczne grono członków naszej uczelnianej społeczności oraz zaproszonych gości, przyjaciół Uniwersytetu Gdańskiego. Jubileusz uczelni nie był jedynym, który obchodzono tego dnia – podczas wzbogaconego kaszubskimi akcentami Święta UG miało również miejsce uroczyste odnowienie doktoratu prof. Józefa Borzyszkowskiego.
Uroczystość, którą poprowadziła Dorota Hebel, dyrektor Centrum Organizacji Wydarzeń i Produkcji Medialnej, rozpoczęła się od wprowadzenia pocztu sztandarowego oraz członków Senatu Uniwersytetu Gdańskiego. Następnie wraz z Akademickim Chórem UG od śpiewano hymn państwowy Rzeczypospolitej Polskiej.
Oficjalnego otwarcia posiedzenia Senatu dokonał Jego Magnificencja Rektor UG, prof. dr hab. Piotr Stepnowski, który powitał wszystkich uczestników tej wyjątkowej uroczystości: w pierwszej kolejności gościa honorowego – prof. dr. hab. Józefa Borzyszkowskiego – przybyłego wraz z rodziną i przyjaciółmi, a następnie pozostałych gości: parlamentarzystów, przedstawicieli władz państwowych i samorządowych, korpus dyplomatyczny, przedstawicieli sądów i prokuratury, przedstawicieli zaprzyjaźnionych uczelni, instytucji naukowych i państwowych, przedstawicieli świata kultury, biznesu, mediów, a także członków społeczności akademickiej UG oraz wszystkich zgromadzonych w auli i oglądających transmisję online.
Następnie rektor wygłosił przemówienie, w którym nawiązał do jubileuszu 55-lecia obchodzonego przez naszą uczelnię w roku ubiegłym. Przypomniał, że uniwersytet trwa dzięki ciągłości pokoleń, i podziękował przy okazji wszystkim tym, którzy przez ponad pół wieku współtworzyli Uniwersytet Gdański: profesorom, badaczom, nauczycielom, pracownikom administracji, studentom i absolwentom. Profesor Stepnowski szczególną uwagę poświęcił gościowi honorowemu tegorocznego Święta UG, prof. Józefowi Borzyszkowskiemu, wybitnemu badaczowi dziejów XIX i XX wieku, znawcy historii regionu – zwłaszcza Kaszub, będących jego małą ojczyzną – a zarazem aktywnemu uczestnikowi życia publicznego, działaczowi społecznemu, byłemu wicewojewodzie gdańskiemu i senatorowi Rzeczypospolitej Polskiej, człowiekowi, który 50 lat temu w murach naszej uczelni obronił doktorat i który związał z nią całe swoje życie naukowe. Rektor docenił bogactwo dokonań prof. Borzyszkowskiego i jego nieoceniony wkład w rozwój badań nad Kaszubami, Pomorzem i Gdańskiem, gdzie przez wieki kształtowały się tak bliskie naszemu uniwersytetowi idee wolności, niezależności i otwartości.
(Fot. Bartłomiej Jętczak/CKiP UG).
(Fot. Bartłomiej Jętczak/CKiP UG).
Kolejnym punktem posiedzenia Senatu UG było wręczenie Nagród Naukowych Rektora Uniwersytetu Gdańskiego im. Profesora Karola Taylora, przyznawanych za całokształt dorobku naukowego lub badawczo-rozwojowego w dziedzinie nauk ścisłych i przyrodniczych oraz w dziedzinach nauk humanistycznych i społecznych. Tę część uroczystości poprowadził prorektor ds. badań naukowych, prof. dr hab. Wiesław Laskowski, a nagrody z rąk rektora UG, prof. Piotra Stepnowskiego, odebrali: dr hab. Monika Bąk, prof. UG z Wydziału Ekonomicznego, prof. dr hab. Mariola Bidzan z Wydziału Nauk Społecznych, prof. dr hab. Igor Konieczny z Międzyuczelnianego Wydziału Biotechnologii UG i GUMed i prof. dr hab. Krzysztof Rolka z Wydziału Chemii.
Tradycyjnie też podczas Święta UG, już po raz dwudziesty, wręczono nagrody i wyróżnienia w konkursie „Nauczyciel Roku” im. Krzysztofa Celestyna Mrongowiusza, przyznawane najlepszym dydaktykom. W tym roku nagrody trafiły do dr hab. Agnieszki Chylewskiej, prof. UG z Wydziału Chemii, dr Elżbiety Mrożek, prof. UG z Wydziału Matematyki, Fizyki i Informatyki oraz do dr. hab. Tomasza Wiśniewskiego, prof. UG z Wydziału Filologicznego. Przyznano też cztery wyróżnienia. Otrzymali je: dr Agnieszka Baścik-Remisiewicz, prof. UG (Wydział Biologii), dr hab. Mariusz Bogusz, prof. UG (Wydział Prawa i Administracji), dr Marta Jurczyk (Wydział Nauk Społecznych) i dr Anna Żeglińska (Wydział Historyczny). Tę część uroczystości poprowadziła prorektor ds. studenckich, dr hab. Urszula Patocka-Sigłowy, prof. UG, a nagrody i wyróżnienia wręczył rektor UG.
Po wręczeniu nagród i wyróżnień nastąpiło przejście do części związanej z uroczystym odnowieniem doktoratu prof. Józefa Borzyszkowskiego. Jako pierwszy w tym punkcie głos zabrał dziekan Wydziału Historycznego, dr hab. Arkadiusz Janicki, prof. UG. Przedstawiając sylwetkę prof. Borzyszkowskiego, dziekan podkreślał związki jubilata z Kaszubami i Wydziałem Historycznym, na którym prof. Borzyszkowski spędził łącznie 52 lata, najpierw jako student, a następnie jako jego pracownik. Dziekan opowiedział o tym, jak narodził się pomysł uczczenia 50 rocznicy obrony doktoratu, a zarazem 80 urodzin prof. Borzyszkowskiego. Wyjaśnił też, jak doszło do realizacji tego nowatorskiego w historii UG pomysłu, którego autorem jest prof. dr hab. Cezary Obracht-Prondzyński, doktor wypromowany przez prof. Borzyszkowskiego, a następnie jego wieloletni współpracownik.
To właśnie prof. Obracht-Prondzyński wygłosił laudację, w której przywołał liczne osiągnięcia jubilata w sferze kultury, aktywności społecznej i życia politycznego, podkreślając jednocześnie, że prof. Józef Borzyszkowski jest przede wszystkim uczonym – wybitnym uczonym z ogromnym i różnorodnym dorobkiem publikacyjnym oraz licznymi nagrodami, będącymi wyrazem uznania dla jego dokonań. Profesor Obracht-Prondzyński zwrócił też uwagę na wyjątkowy dar prof. Borzyszkowskiego, jakim jest umiejętność docierania do świadków historii, wykorzystywania ich relacji oraz różnego rodzaju domowych pamiątek, nawet tych pozornie nieistotnych, do budowania narracji wydobywających z niebytu opowieści o mało znanych czy zapomnianych ludziach i społecznościach.
(Fot. Bartłomiej Jętczak/CKiP UG).
Po laudacji Jego Magnificencja Rektor UG, prof. Piotr Stepnowski, odczytał treść dyplomu, dokonał uroczystego odnowienia doktoratu, a następnie wręczył jubilatowi dyplom oprawiony w ozdobną ramę.
Po odśpiewaniu przez Akademicki Chór UG pieśni Gaude Mater Polonia głos zabrał prof. Józef Borzyszkowski. Jubilat wygłosił mający formę wspominek wykład pt. „W drodze. Ludzie i miejsca…”, w którym przywołał niektóre etapy swojej życiowej drogi oraz spotkanych na niej przyjaciół i mistrzów, poczynając od przedszkola, przez czasy szkolne, studenckie, aż po pracę na Uniwersytecie Gdańskim. We wspomnieniach profesor odnotował również tak istotne dla historii Polski i Pomorza wydarzenia, jak Marzec ‘68, Grudzień ‘70, Sierpień ’80, obrady Okrągłego Stołu czy czas demokratycznego przełomu w czerwcu 1989 roku. Kończąc wystąpienie, jubilat serdecznie podziękował za uhonorowanie go tak piękną uroczystością, po czym odebrał z rąk Łukasza Grzędzickiego, dyrektora generalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Pomorskiego, oraz Władysława Zawistowskiego, dyrektora Departamentu Kultury UMWP, Nagrodę Specjalną Marszałka Województwa Pomorskiego w dziedzinie kultury „za wybitny wkład w dzieło odkrywania po morskiej historii i tożsamości oraz zachowania dorobku kulturowego naszego regionu, z wielkim podziękowaniem za niestrudzoną, wieloletnią pracę i wkład w budowę wspólnoty województwa pomorskiego”, przyznaną mu przez marszałka województwa pomorskiego Mieczysława Struka i zatwierdzoną jednogłośnie przez Zarząd Województwa Pomorskiego.
Dopełnieniem uroczystości był – nagrodzony gromkimi brawami – występ Akademickiego Chóru UG pod dyrekcją prof. dr. hab. Marcina Tomczaka. Chór, któremu na pianinie towarzyszył Patrycjusz Lorek, przygotował dwa utwory: Mòje stronë oraz Marsz Kaszubów i wykonał je oczywiście w języku kaszubskim.
Na zakończenie JM Rektor UG, prof. Piotr Stepnowski, podzielił się ze zgromadzonymi swoimi refleksjami z tej jakże doniosłej uroczystości, a następnie oficjalnie zamknął posiedzenie Senatu UG.
Wszyscy, którzy chcieli osobiście złożyć życzenia i gratulacje jubilatowi, mogli to uczynić po zakończeniu uroczystości, przy specjalnej wystawie poświęconej prof. Borzyszkowskiemu, przygotowanej przez Muzeum UG.
Tomasz Neumann